De TEACH-studies richten zich op preventie van traumatische bevallingservaringen.

Momenteel worden de resultaten van het laatste onderzoek geanalyseerd. Zie ook de pagina 'resultaten'.


Traumatic Experiences Associated with CHildbirth

De resultaten van TEACH-1 zijn gepubliceerd in Archives of Women's Mental Health (zie kader rechts en samenvatting hieronder).

Het artikel van TEACH-2 is under review. De resultaten zullen op deze website worden gepubliceerd wanneer het artikel is geaccepteerd voor publicatie door een wetenschappelijk tijdschrift.

De resultaten van TEACH-3 worden op dit moment geanalyseerd.

TEACH-1 : Behoefte aan betere communicatie en meer controle

Duidelijke uitleg, praktische en emotionele ondersteuning, en echt gehoord worden. Dat zijn door de 2.192 vrouwen die meededen met een onderzoek naar traumatische bevallingservaringen de meest genoemde factoren die hun nare ervaring mogelijk hadden kunnen voorkomen. Dit blijkt uit een Nederlandse studie naar de preventie van traumatische bevallingservaringen die op 29 mei 2017 is gepubliceerd in Archives of Women's Mental Health.

"Goede communicatie dus", aldus Claire Stramrood, gynaecoloog in opleiding aan het UMC Utrecht en samen met gynaecoloog Martine Hollander van het Radboudumc hoofdonderzoeker van de studie. "Er wordt vaak gedacht dat interventies en complicaties, zoals een spoedkeizersnede of heel veel bloedverlies, de belangrijkste oorzaken zijn van een bevallingstrauma. Dat blijkt niet het geval", aldus Stramrood. 

De meeste vrouwen geven aan dat betere uitleg en meer naar hen luisteren had kunnen helpen om hun trauma te voorkomen. Martine Hollander: "Goede communicatie klinkt zo makkelijk, maar toch geeft bijna de helft van de deelnemers aan ons onderzoek aan dat ze vaak niet wisten waarom iets wel of niet werd gedaan. Ook wordt veel genoemd dat ze niet goed geïnformeerd toestemming hebben kunnen geven (informed consent) en dat ze de controle over hun eigen bevalling kwijt waren. Dat is echt iets waar we veel meer aandacht voor zouden moeten hebben".

Trauma voorkomen

Hoewel er al bekend was dat zo'n tien tot twintig procent van de vrouwen de bevalling als traumatisch ervaart, en één tot drie procent van alle vrouwen zelfs een posttraumatische stressstoornis (PTSS) ontwikkelt, is er nog nooit grootschalig onderzoek gedaan naar hoe traumatische bevallingen voorkomen kunnen worden. "Juist omdat er nog geen interventies zijn waarvan bewezen is dat ze werken, dachten wij: 'waarom vragen we vrouwen zelf niet hoe zij denken dat hun trauma voorkomen had kunnen worden?", aldus Claire Stramrood.

Grote respons

Via social media werd een oproep gedaan om mee te doen met het onderzoek. De respons was overweldigend: in drie weken tijd deden ruim 2.000 vrouwen mee. In bijna de helft van de gevallen was de bevalling korter dan twee jaar geleden, en bij 80 procent van de vrouwen was het de bevalling van hun eerste kind waar ze de nare herinneringen aan hadden. Ruim een derde van de vrouwen had niet het idee dat ze zelf iets hadden kunnen doen om hun trauma te voorkomen. Toch gaven veel vrouwen ook aan dat ze bepaalde interventies hadden willen vragen of weigeren, en dat ze zich beter of anders hadden willen voorbereiden op de bevalling.

Nazorg

Wat opviel was dat veel vrouwen niet tevreden waren met de nazorg. Minder dan de helft van de vrouwen was op nacontrole geweest bij een zorgprofessional die ook daadwerkelijk bij de bevalling was geweest, en één op de vier vrouwen gaf aan dat niet is besproken hoe ingrijpend de bevalling voor hen was. Een gemiste kans, vindt Martine Hollander: "Juist zo'n nagesprek is enorm belangrijk: de vrouw kan haar verhaal doen en vaak helpt het ook als de verloskundige of gynaecoloog nog extra uitleg geeft als er vragen zijn over het verloop van de bevalling".

Bewustwording

Hoewel de resultaten van deze studie niet automatisch gelden voor alle vrouwen met een traumatische bevalling, zou het goed zijn als gynaecologen, verloskundigen, verpleegkundigen en kraamverzorgenden kennis nemen van de resultaten, vinden beide onderzoekers. Stramrood: "Dit is iets waar we als zorgverleners zelf wat mee kunnen. Bewustwording dat zoveel vrouwen een nare bevallingservaring hebben en hoe belangrijk onze rol is: of iemand zich hulpeloos en angstig, of juist veilig en gehoord voelt op zo'n belangrijke dag in haar leven".

........................................

SAMENVATTING

Wat is bekend?

  • 10-20 procent van de vrouwen ervaart de bevalling als traumatisch
  • 1-3 procent van alle vrouwen ontwikkelt een posttraumatische stress stoornis (PTSS) na de bevalling (met o.a. herbelevingen, nachtmerries of niet meer zwanger durven worden)
  • Inmiddels is veel bekend over risicofactoren en gevolgen, en wordt onderzoek gedaan naar behandeling van PTSS na de bevalling

Wat is nieuw?

  • Dit is wereldwijd de eerste kwantitatieve studie naar de preventie van traumatische bevallingservaringen
  • In tegenstelling tot wat meestal wordt gedacht, zijn het niet de interventies/complicaties op zich die vrouwen als traumatisch ervaren, maar gebrek aan goede communicatie, uitleg en controle
  • Volgens de ruim 2000 vrouwen die met dit onderzoek meededen had hun traumatische ervaring mogelijk voorkomen kunnen worden met betere communicatie, praktische en emotionele ondersteuning en meer naar hen luisteren

Resultaten:

Wat maakte de bevalling een traumatische ervaring? *

  • gebrek aan / verlies van controle
  • angst voor de baby’s gezondheid / leven
  • pijn / lichamelijk ongemak
  • communicatie / uitleg

Hadden zorgverleners iets kunnen doen om de traumatische ervaring te voorkomen? *

  • (goede) uitleg / communicatie
  • (meer) naar mij luisteren
  • mij emotioneel en praktisch (meer/beter) ondersteunen
  • bepaalde handelingen / interventies laagdrempeliger uitvoeren

Hadden de vrouwen achteraf zelf iets willen doen wat misschien de traumatische ervaring had kunnen voorkomen? *

  • niets
  • bepaalde handelingen / interventies vragen
  • bepaalde handelingen / interventies weigeren
  • (meer / beter / anders) voorbereiden op de bevalling

Veel vrouwen zijn ontevreden over de ontvangen nazorg

  • meer dan de helft heeft geen nacontrole gehad bij degene die hun bevalling heeft begeleid
  • ca. 1 op de 4 vrouwen geeft aan dat tijdens de nacontrole niet is besproken dat ze een nare/traumatische bevallingservaring hebben gehad
  • ca. 1 op de 4 vrouwen had graag doorverwezen willen woorden voor (psychische) begeleiding na de bevalling

* meest genoemde antwoorden

Wie deden mee?

2192 vrouwen deden mee aan het TEACH-1 & -2 onderzoek naar traumatische bevallingservaringen

Vrouwen konden meedoen als zij zelf aangaven dat ze een bevalling als traumatisch hadden ervaren

Voor de meerderheid (4 van de 5) was dit hun eerste bevalling, en voor de helft was dit korter dan 2 jaar geleden.

Ongeveer de helft van de vrouwen:

  • was tijdens de zwangerschap bang voor de bevalling
  • is tijdens de bevalling door de verloskundige naar het ziekenhuis (gynaecoloog) verwezen
  • is niet spontaan bevallen (keizersnede of vacuum)
  • heeft klachten passend bij een posttraumatische stress stoornis (PTSS), of heeft deze klachten gehad

Ongeveer 1 op de 4 vrouwen:

  • heeft een diagnose postpartum PTSS of depressie gekregen
  • is behandeld met EMDR of cognitieve gedragstherapie

Dit onderzoek is beoordeeld door de Commissie Mensgebonden Onderzoek (CMO) van het Radboudumc te Nijmegen (nummer 2016-2305) als zijnde niet-WMO plichtig.